E-ISSN: 2687-5101
Understanding urban transformation through the case of Mamak-A new perspective to Urban Transformation [S:JCRP]
S:JCRP. 2020; 2(2): 59-76 | DOI: 10.5505/sjcrp.2021.83803

Understanding urban transformation through the case of Mamak-A new perspective to Urban Transformation

Fatma Süphan Somalı
METU

The study aims to understand and explain the different paces and patterns of spatial transformation taking place in the sub-areas of Mamak district of Ankara, with similar locations and/or intervention backgrounds. It is suggested herein that the available theoretical tools, which are built upon dynamic transformation processes fall short of understanding the characteristics of Mamak’s gecekondu transformation that is rather slow. The cumulative effect of successive state interventions has formed a particular logic of spatial differentiation in Mamak, one that is distinct from the unevenness at the metropolitan scale.

The conceptual framework developed in this study aims to incorporate the cumulative effects of spatial interventions of State into the urban transformation accounts, by observing a relatively slow transforming region. Two core concepts are introduced for this purpose. The first is a new space category called potential space which aims to make pre-transformation processes theoretically visible. The second is the socio-spatial fixity (SSF) concept which draws attention to the cumulative effects of state interventions along with geographical and demographic factors. Potential space is assumed to be formed and reformed through the dialectical relationship between state interventions and the SSF of an area; carrying foreseen or unforeseen various transformation potentialities.

Within such a perspective the transformation path of Ankara Mamak District is explained with reference to four state intervention categories. Six sub-areas with either similar intervention backgrounds or similar locations were selected as part of case study. Although they are not presented within the scope of this paper, case selection method is noteworthy in the sense that they are not pre-given areas but theory-driven ones. Finally the transformation characteristics of Mamak were presented with reference to its socio-spatial fixity, along with formations that have emerged in slow transforming areas. These are evaluated as policy inputs for an ameliorated environment for Mamak.

Keywords: urban transformation, Mamak, socio-spatial fixity, potential space, state interventions

Kentsel Dönüşümü Mamak Örneği Üzerinden Anlamak- Kentsel dönüşüm için yeni bir bakış açısı

Fatma Süphan Somalı
ODTÜ

Bu çalışma Ankara’nın Mamak ilçesinde benzer konumlara ve/veya müdahale geçmişine sahip alanlardaki farklı dönüşüm hız ve dokularını anlamayı ve açıklamayı amaçlamaktadır. Gecekondu dönüşümünün görece yavaş gerçekleştiği Mamak’ta, dinamik dönüşüm süreçleri üzerinden geliştirilen mevcut kuramsal araçlar farklılıkları açıklamada yetersiz kalmaktadır. Ardıl devlet müdahalelerinin birikimli etkisi, metropolitan ölçekteki eşitsiz gelişmeden farklı bir mekânsal farklılaşma mantığı ortaya koymaktadır.

Bu alternatif yaklaşımın odağında, devletin mekânsal müdahalelerinin birikimli etkisinin görece yavaş dönüşen bir bölgede gözlemlenerek kentsel dönüşüm anlatımına dahil edilmesi çabası yer almaktadır. Bu amaçla iki temel kavram geliştirilmiştir. Birincisi potansiyel mekan olarak adlandırılan, dönüşüm öncesi süreçleri teorik olarak görünür kılmayı amaçlayan bir mekan kategorisidir. İkincisi; bir alandaki coğrafi ve demografik faktörlerin yanı sıra devlet müdahalelerinin birikimli etkisine işaret eden sosyo-mekânsal sabit kavramıdır. Potansiyel mekanın, devlet müdahaleleri ve o mekandaki sosyo-mekânsal sabit arasındaki diyalektik ilişkinin bir ürünü olarak varolduğu ve öngörülen veya öngörülmeyen farklı dönüşüm potansiyellikleri taşıdığı varsayılmaktadır
Böyle bir bakış açısı ile öncelikle Ankara, Mamak ilçesinin dönüşüm süreci dört devlet müdahalesi kategorisine göre ortaya konulmuştur. Vaka çalışması olarak, benzer müdahale geçmişlerine sahip benzer konumlarda bulunan altı alt-bölge seçilmiştir. Bu alt bölgeler her ne kadar bu makale kapsamında detaylandırılmasa da, seçim yöntemleri açısından dikkate değerdir. Alt bölgeler kavramsal çerçevenin test edileceği, idari sınırlara göre belirlenmiş alanlardan ziyade, sınırları kuramsal çerçeveye göre belirlenen, sadece bu çerçeve için anlamlı olan, kurama dayalı alanlardır.
Son olarak Mamak’ın dönüşüm özellikleri, sosyo-mekânsal sabitlerine referansla, yavaş dönüşen alanlarda ortaya çıkan oluşumlarla birlikte anlatılmaktadır. Bunlar Mamak’ta daha iyi bir kentsel çevre oluşturmaya yönelik politika girdileri olarak değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler: kentsel dönüşüm, Mamak, potansiyel mekan, sosyo-mekânsal sabit, devlet müdahaleleri

Fatma Süphan Somalı. Understanding urban transformation through the case of Mamak-A new perspective to Urban Transformation. S:JCRP. 2020; 2(2): 59-76

Corresponding Author: Fatma Süphan Somalı, Türkiye
LookUs & Online Makale